การเรียนรู้แบบมอนเตสเซอรี่... สร้างสภาพแวดล้อมให้เหมาะกับพัฒนาการ | Charoenpanya

การเรียนรู้แบบมอนเตสเซอรี่... สร้างสภาพแวดล้อมให้เหมาะกับพัฒนาการ

การเรียนรู้แบบมอนเตสเซอรี่... สร้างสภาพแวดล้อมให้เหมาะกับพัฒนาการ

by webmaster
15 มิถุนายน 2563

ปัญหาลูกที่มีพัฒนาการช้า เป็นรายปัญหาที่หลายบ้านพบเจอ ซึ่งที่จริงแล้วอาจส่งผลมาจากการเลี้ยงดูได้ โดยเฉพาะสภาพแวดล้อมจะมีผลอย่างมากต่อพัฒนาการของลูก หากสภาพแวดล้อมที่ไม่ดีอาจทำให้เกิดภาวะพัฒนาการในด้านต่าง ๆ ล่าช้าได้ แม้แต่ในเด็กซึ่งเกิดจากครรภ์ที่สมบูรณ์แข็งแรง ดูแลมาอย่างดีก็ตาม

 

                ก่อนอื่นคุณพ่อคุณแม่ต้องทำความเข้าใจก่อนว่าเด็กแต่ละคนจะมีพัฒนาการที่ไม่เหมือนกัน เรียนรู้ช้าเร็วแตกต่างกัน ดังนั้น คุณพ่อคุณแม่ไม่ควรที่จะนำเรื่องพัฒนาการของลูกมาเปรียบเทียบกัน แต่ควรส่งเสริมและสร้างสภาพแวดล้อมที่ดีให้เขามีพัฒนาการที่เหมาะสมตามช่วงวัย ซึ่งการดูแลแบบนี้จะคล้ายคลึงกับหลักสูตรการสอนแบบมอนเตสซอรี่ (Montessori Method) ที่หลักการคิดว่า สภาพแวดล้อมที่ดีเหมาะสมกับการเรียนของเด็ก จะช่วยส่งเสริมทักษะที่เด็กมีอยู่ในตัวตั้งแต่แรก การศึกษาในระยะเริ่มต้นจึงควรปลูกฝังให้เด็กได้เจริญเติบโตไปตามธรรมชาติและความต้องการของเขา ไม่ใช่สิ่งที่ผู้ใหญ่ยัดเยียดให้ โดยหลักการสอนแบบมอนเตสซอรี่จะเน้นพัฒนาการสอนให้สัมพันธ์กับความต้องการตามธรรมชาติของเด็กแต่ละคนด้วยการจัดเตรียมสิ่งแวดล้อมที่เหมาะสมกับวัยให้เด็กได้ลงมือทำด้วยตนเอง วิธีนี้เด็กจะได้พัฒนาตนเองจากสิ่งแวดล้อม และเครื่องมืออุปกรณ์ที่จัดระบบไว้ให้ ซึ่งสิ่งแวดล้อมที่จัดเอาไว้ให้นี้จะเป็นการให้อิสระในการเรียนรู้แก่พวกเขา ได้ค้นหาเรียนรู้ในสิ่งที่ต้องการ เมื่อคุณพ่อคุณแม่หรือคุณครูเชื่อมั่นในตัวเด็กแล้วปล่อยให้เขาทำอะไรต่าง ๆ ด้วยตัวเอง จะส่งผลให้เด็กเกิดความมั่นใจในตัวเองเช่นกัน

                หลักสูตรแบบมอนเตสซอรี่ กิจกรรมถือเป็นส่วนสำคัญที่เด็กจะเรียนด้วยร่างกายทั้งหมด เน้นการฝึกฝนทางประสาทสัมผัส หรือกิจกรรม ผ่านอุปกรณ์การเรียนวางรูปแบบไว้ให้เด็กได้ทำเป็นขั้นเป็นตอน โดยแบ่งประเภทกิจกรรมออกเป็น 3 กลุ่ม คือ

- กลุ่มประสบการณ์ชีวิต : ฝึกให้มีระเบียบวินัย มีสมาธิ เป็นตัวของตัวเอง และได้พัฒนากล้ามเนื้อมัดใหญ่ กล้ามเนื้อมัดเล็ก

- กลุ่มประสาทสัมผัส : ฝึกให้เด็กใช้ประสาทสัมผัสทั้ง 5 ให้สัมพันธ์กันอย่างเหมาะสม

- กลุ่มวิชาการ (คณิตศาสตร์และภาษา) : ปูพื้นฐานความรู้เรื่องจำนวนตัวเลขการอ่านและการเขียน โดยใช้อุปกรณ์ของมอนเตสซอรี่เป็นสื่อ

                ช่วงเวลาที่สำคัญต่อการพัฒนาการเด็ก อยู่ในช่วงอายุตั้งแต่แรกเกิดถึง 3 ขวบ เป็นวัยที่เด็กจะได้เรียนรู้ผ่านประสาทสัมผัสทั้ง 5 ได้แก่ การมองเห็น การได้ยิน การลิ้มรส การดมกลิ่น การสัมผัส และอาศัยสิ่งเล่านี้ในการเรียนรู้ทักษะเฉพาะอย่าง พัฒนาสติปัญญา ดังนั้น คุณพ่อคุณแม่ต้องช่างสังเกต และฉวยโอกาสจากช่วงนี้จัดการเรียนการสอนให้สมบูรณ์ที่สุด ซึ่งตรงกับหลักการสอนแบบมอนเตสซอรี่จะส่งเสริมให้เด็กก้าวหน้าไปตามพัฒนาการของวัย มีอิสรภาพในการเลือกสิ่งต่าง ๆ จากสิ่งแวดล้อมที่สนองตามความต้องการของเขา เป็นการฝึกจัดระบบด้วยตนเอง พัฒนาบุคลิกภาพได้อย่างอิสระ เด็กจะมีวิธีควบคุมตนเองและเรียนรู้ในการรับผิดชอบต่อตนเอง ก่อนจะค่อย ๆ พัฒนาไปต่อสภาพการณ์ต่าง ๆ ที่ทำให้เขาได้พบสิ่งที่เป็นตัวเองมากยิ่งขึ้น

 

                การสร้างเสริมให้เด็กมีพัฒนาการที่ดี นอกจากการดูแลตั้งแต่ลูกอยู่ในครรภ์ การดูแลเลี้ยงดูที่ดีแล้วนั้น การเตรียมสิ่งแวดล้อมให้เอื้อต่อการเรียนรู้ได้ดีที่สุดก็สำคัญมาก ในสภาพการจัดสิ่งแวดล้อมที่ได้เตรียมเอาไว้อย่างมีจุดหมาย มีอิสระจากการควบคุมของผู้ใหญ่ เด็กจะได้เรียนรู้ระเบียบวินัยของชีวิตและทำกิจกรรมต่าง ๆ ตามความคิดของตนเอง

 

บทความโดย : Goodjob for Kids